M2A

Robbie Sutton
1 August 2016

CYNHADLEDD YNNI CYNALIADWY 2016

Cynhaliwyd y gynhadledd gyntaf ar gyfer Technolegau Ynni Cynaliadwy (SET) yn ôl yn 2002 ym Mhortiwgal. Ers ei sefydlu, mae wedi bod yn ddigwyddiad blynyddol rhyngwladol, gyda’r lleoliadau’n amrywio o Tsieina i Ganada, o’r Eidal i’r Almaen, i enwi rhai o’r lleoliadau. Ystyrir SET yn gynhadledd ryngwladol amlddisgyblaethol a adolygir gan gymheiriaid sy’n trafod technolegau ynni cynaliadwy.

Es i gynhadledd SET am y tro cyntaf yn 2015 (y 14eg tro y cynhaliwyd y gynhadledd) a gynhaliwyd yn Nottingham, a gwelais ei bod yn cyrraedd fy nisgwyliadau uchel, gyda’r pynciau a drafodwyd yn cynnwys technolegau sy’n dod i’r amlwg, storio a thrawsnewid, dinasoedd cynaliadwy a’r amgylchedd trwy bolisïau a rheoli.

Eleni, cynhaliwyd y 15fed Cynhadledd Ryngwladol ar Dechnolegau Ynni Cynaliadwy (SET2016) gan Brifysgol Genedlaethol Singapore ar ddiwedd mis Gorffennaf. Cefais i a’r ymchwilydd ôl-ddoethurol Rachel Woods ein derbyn i gyflwyno ein gwaith yn y gynhadledd.

Oherwydd y nifer uchel o gynrychiolwyr oedd yn cyflwyno (tua 260), cafodd y rhaglen cyflwyniadau ei rhannu’n 5 sesiwn baralel, oedd yn golygu nad oedd modd mynychu cymaint o sgyrsiau ag yr oeddwn i wedi gobeithio. Roedd fy sgwrs i wedi’i threfnu ar gyfer y sesiwn ‘Storio a Thrawsnewid Ynni’, ac ynghyd â’m sgwrs ar storio thermogemegol gan ddefnyddio halen cemegol, roedd y cyflwyniadau eraill yn cynnwys gwerthusiad perfformiad system wresogi a ph?er nwy bio solar hybrid bach, perfformiad cywasgwr anwedd thermol a dadansoddi PCMau newydd. Roedd y sgwrs yn llwyddiant, a chafwyd trafodaethau diddorol ac ysgogol gydag aelodau o’r byd academaidd a diwydiant.

Cyflwynodd Rachel yn y sesiwn ‘Dinasoedd cynaliadwy a’r amgylchedd’, oedd yn cynnwys ystod ehangach o lawer o bynciau, fel; lleihau allyriadau o drafnidiaeth gyhoeddus, asesu cylch bywyd triniaethau gwastraff bwyd, datblygu gwydr solar inswleiddio gwres, a sgwrs Rachel ar orchuddion ffotocatalytig ar gyfer triniaethau gwastraff d?r.

Ynghyd â’r sgyrsiau gan gynrychiolwyr, cafwyd sawl prif gyflwyniad diddorol ar bynciau gan gynnwys systemau storio ynni, datblygu trefol, atebion ynni deallus a biodiesel, yn ogystal â thrafodaeth banel ar bolisi a thechnolegau ynni, sef pwnc perthnasol iawn gan fod gofynion deddfwriaethol 2020 a 2030 yn nesáu.

Hefyd, roedd y gynhadledd yn cynnwys taith i ‘Gardens by the Bay’ byd-enwog Singapore; sef parc dros 100 hectar o dir sy’n arddangos y gerddi a’r arddwriaeth drofannol orau oll, o fewn y dôm flodau a’r ‘cloud forest’ (sy’n gartref i raeadr dan do fwyaf y byd), ynghyd â gerddi awyr agored.

Cynhaliwyd y swper gala yng ngwesty Rasa Sentosa ar Resorts World Sentosa; sy’n ynys wyliau wedi’i greu gan ddyn. Roedd y golygfeydd o’r gwesty’n wych. Roedd y swper ei hun yn freuddwyd i unrhyw un sy’n hoff o fwyd; roedd yn wledd Asiaidd 8 cwrs ysblennydd, oedd yn cynnwys amrywiaeth anferth o brydau a danteithion Asiaidd. Penllanw’r noson oedd ennill y wobr am y ‘Papur Gorau’ ar gyfer y gynhadledd, a ddewiswyd o 260 o bapurau gan bwyllgor beirniaid. Cafodd y wobr ei chyflwyno gan yr Athro Saffa Riffat, sef sefydlydd SET a llywydd WSSET (Cymdeithas Dechnolegau Ynni Cynaliadwy'r Byd).

Yn ogystal â’r wobr, rydym wedi elwa’n fawr o fynychu’r gynhadledd hon, o ran darganfod meysydd ymchwil sy’n cael eu harchwilio mewn lleoedd eraill, ac ar gyfer datblygu ac ehangu fy rhwydwaith o gysylltiadau.

Ac wrth gwrs, ni allwn ni adael Singapore heb gael y Singapore Sling byd-enwog yng ngwesty Raffles (lle cafodd ei ddyfeisio). Alla’ i gynnwys hwnnw yn fy nhreuliau teithio?